600 JAAR KERK IN HILVERSUM

"De Kerk der Hervormden is een zwaar gebouw, met hoogen Toren, die, over de Heide, op een merkelijken afstand zigtbaar is"

             Zo begint het eerste hoofdstuk van het boekje;
              -De Grote Kerk - hart van Hilversum.

1250 - heeft er al een kapel gestaan die was gewijd aan de heilige martelaar Vitus.  Hilversum was burgerlijk en kerkelijk verbonden aan de RK  moederkerk te Laren. De kapel kreeg de naam "Kerspelkerk"  en uit 1481 stamt de huidige toren.

1505 -  Hevige strijd tussen Holland en Gelre met de zeer wrede Maarten van Rossem [zie foto's], hij moordde zonder genade en ook de NH-kerk in Hilversum werd weer in brand gestoken.                                         

1585- Vanaf 10 april trok Jan Baptista Tassis [ook wel Taxis 1552-1588] , luitenant, en een leider van een spaans rovernest in Zutpen, tijdens de 80 jarige oorlog door het Gooi,  plunderend, wrede moorden en brand stichtingen. Hij sneuvelden een jaar later in Bonn op 36 jarige leeftijd en werd begraven in Keulen [zie foto's]]

1629 - kwam het gevaar weer uit het oosten door ene heer Montecucullien [zie foto], er werden veel Hilversummers met allerlei wreedheden afgeperst "Het Dorp Heversum, waer veel huysen afgebrandt, gelijck sij oock deden op andere plaetsen'
1672 -  op 28 sept. vielen de Fransen Hilversum binnen. -Geoffert Wierden-  "een brand ontstaan tijdens een bruiloft en daarbij  twee kinderen zijn omgekomen.
1766 - 15 juni ontstond er weer een hevige dorpsbrand, nu bij een Joodse vleeshouwer op de Groest,  de inwoners hadden hun inboedel uit voorzorg in de kerk gebracht, omdat dit het enige ‘veilige’ stenen gebouw was, maar ook de kerk vatte vlam en wederom veel schuren, fabrieken, 220 woningen en het dorps-  en kerkelijk archief gingen ten gronde. Schade f  332.341,- gulden 
Het houten "Kerkloods" noodgebouw na deze ramp stond ongeveer op de plek waar nu de kei is tot 1768.    

De 1e Kansel  [zie foto]  stamt ook uit 1768 en werd voor f 237.- gulden gemaakt door Dirk F. Blanke uit Delft. Is in 1971 verbrand. Op deze kansel, 20 sept. 1863,  heeft dr. H.F.Kolhbrugge uit Jesaja 55:1a gepreekt "Wij moeten weder tot het Woord heen, tot het Woord des levende Gods.

Een kansel uit 1644, gemaakt voor de St. Olofskapel ,[zie foto's] later - 1918- weer verhuisd  naar de toen nieuw gebouwde  Prinsessenkerk te Amsterdam en heeft daar  tot 1965 dienst gedaan  om daarna opgeslagen  te worden  in een niet gebruikt portaal , en in 1977 opgehaald  door veel Hilversumse vrijwilligers met een dieplader van Hogenbirk. [zie foto's] voor f 25000 gulden ...Leuk om te weten is dat ook Michiel Adriaan zoon de Ruyter er op gestaan heeft.

Orgels: Het toenmalige 16 registers tellende Meere- Orgel, zichtbaar op foto uit 1889 met open gebroken koor, werd gebouwd voor f 2700 gulden.  Dit Meere-orgel is nog mee gegaan naar de nieuwbouw (zie tekening) van 1892 tot 1903 en vertrok na 117 jaar naar de Geref. Kerk te Barendrecht tot de afbraak van deze kerk in 1925, daarna is dit Meere-orgel uit het zicht verdwenen..  De nieuwbouw  kreeg in 1903 een nieuw Leichel-orgel  met 30 stemmen voor 2000 kerkgangers.

 

1971 - Grote brand, veroorzaakt door loodgieters, verwoestte weer de gehele kerk, alleen de muren bleven staan,  pas in 1977 werd de kerk weer in gebruik genomen nog zonder het huidige Rútter-orgel uit 1854 – Gouda-  dat werd officieel in gebruik genomen op zaterdag 1 december 1979 door Dhr. Hans v/d Harst en  organist Dhr. H. Hootsen.

Reformatie:
1581 -  De Roomse kerk werd toen verboden door Willem van Oranje en overgenomen door de 1700 Hervormden waaronder 600 leden voor 75 gulden... volgens overlevering.

Het oude Maria beeld staat nog steeds in de oud katholieke kerk op het Melkpad [zie foto]                   

De 1e predikant -Stephanus Nicolai- kwam in 1584 in Hilversum en hij vertrok in 1595. [Digibron.nl sept.1994]